صالح مستوفیان/ از ششم مهرماه سالجاری که علی غیاثی ندوشن با حکم وزیر جدید ارشاد به سمت مدیرکل امور استان های وزارت فرهنگ و ارشاد برگزیده شد، همزمان سرپرستی اداره ارشاد یزد را نیز بر عهده داشت تا مدیر کل جدید معرفی شود اما تاخیر در این امر با انتقادهای فراوانی از طرف اهالی فرهنگ و هنر استان مواجه شد و البته بازار شایعات و گمانه زنی ها را برای انتخاب فرد جدید داغ و پرحاشیه کرد. حالا پس از حدود 6 ماه، مهمترین نهاد فرهنگی و هنری یزد سال را بلاتکلیف به پایان نبرد و دیروز طی مراسمی مدیرکل جدید خود را شناخت. مجید جوادیان زاده از استانداری راهی اداره ارشاد یزد شد راهی که از نظر فیزیکی میان ساختمان استانداری و اداره ارشاد تنها چند صد متر فاصله است اما به جهت سنگینی و حساسیت کار قطعا مدیریت بر ارشاد یزد بسی سخت تر از دفتر امور اجتماعی و فرهنگی استانداری است.
دیروز بجز استاندار یزد که به سبب شرکت در یک نشست از قبل برنامه ریزی شده حاضر نبود، همه اهالی فرهنگ، هنر، رسانه و مسئولان ارگان های مختلف در کنار علمای برجسته استان در مراسم تودیع و معارفه مدیرکل فرهنگ و ارشاد اسلامی یزد حضور یافتند و شاید بتوان این مراسم را تنها با تودیع و معارفه استاندار مقایسه کرد که خود گواه اهمیت و حساسیت اداره فرهنگ و ارشاد و تعامل گسترده آن با همه اقشار و نهادهاست. خصوصا آنکه استان به سبب تغییر نسل و جمعیت جوان آن در کنار جهانی شدن یزد و ارتباطات گسترده کنونی در حال پوست اندازی فرهنگی و هنری است و یزدیها به شدت نیازمند رونق و نشاط فرهنگ و اجتماعی هستند که این مهم مسئولیت و نقش اداره کل فرهنگ و ارشاد را دو چندان می کند. اما آنچه به نظر می رسد دورنمای فضای فرهنگی استان را روشن می سازد، ریل گذاری صحیح علی غیاثی ندوشن در 4 سال گذشته است که حال سکان آن به دست مدیری جوان و با سابقه اجرایی در اداره فرهنگ و ارشاد استان و همچنین تحصیلات مرتبط با علوم اجتماعی افتاده و اهالی فرهنگ را امیدوار کرده است این نهاد به پویایی فرهنگی استان سرعت بخشد.
یزد باید الگوی فرهنگی و هنری کشور شود
در مراسم تکریم و معارفه مدیرکل فرهنگ و ارشاد اسلامی یزد که با حضور سیدهادی حسینی، معاون وزیر ارشاد و جمع کثیری از مسئولان و اهالی فرهنگ و هنر یزد برگزار شد، علی غیاثی ندوشن ضمن برشمردن دستاوردها و اقدامات صورت گرفته در دوره مدیریت وی، از همراهی و همدلی همه اهالی فرهنگ و هنر استان و مسئولان تشکر کرد و ابراز امیدواری نمود یزد آینده ای درخشان در پیشرو داشته باشد و بتواند به الگوی فرهنگی و هنری کشور بدل شود. غیاثی در حالی سکان مدیریت ارشاد را به جوادیان زاده داد و راهی تهران و نشستن بر پشت میز مدیرکل امور استان های وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی شد که به گواه اغلب فعالان فرهنگی و مسئولان استان مدیری نجیب و تعامل گرا بود که توانست در سخت ترین شرایط مالی و وجود برخی تنگ نظری ها برنامه های ماندگار فرهنگی در یزد برپا کند.
فرهنگ را دولت ها نمی سازند
معاون حقوقی، امور مجلس و استان های وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی در این مراسم با اشاره به حضور علی غیاثی ندوشن در سمت مدیرکل امور استان های وزارت فرهنگ و ارشاد اظهار امیدواری کرد این حضور باعث کمک ویژه ای به استان یزد بشود که دارالمومنین و مرجعیت فرهنگی کشور دارد و لازم است توجه وافری با این استان شود.
سیدهادی حسینی با اشاره به اینکه افراد مختلفی برای تصدی مدیریت اداره کل فرهنگ و ارشاد استان یزد به وزارتخانه معرفی شدند و همه آنها قابلیت قرار گرفتن در این مسئولیت را داشتند، بیان داشت: اولویت وزارت فرهنگ و ارشاد انتخاب مدیری از بدنه این اداره برای استان یزد بود که آقای جوادیان زاده با توجه به نگاه مثبت استاندار و امام جمعه یزد برگزیده شد.
وی با اشاره به اینکه قرار بود یکی از بانوان استان عهده دار این سمت شود، گفت: خانم فخرالسادات خامسی یکی از گزینه های اصلی تصدی مدیرکلی اداره فرهنگ و ارشاد استان یزد بود اما با نظر استاندار یزد وی جانشین آقای جوادیان زاده در استانداری می شود.
معاون حقوقی، امور مجلس و استان های وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی با اشاره به اینکه نگاه بنیانگذار انقلاب به مسائل بر مبنای فرهنگ ایرانی و اسلامی بود، اظهار داشت: متاسفانه هرچه از پیروزی انقلاب گذشت، از نگاه فرهنگی در سیاست گذاری ها فاصله گرفتیم. آن موقع که منابع مالی سرشار داشتیم با تصور اینکه صاحب فرهنگی غنی و ابدی هستیم، آن را اغلب در حوزه اقتصاد هزینه کردیم و متاسفانه موفق هم نبودیم و در حال حاضر چیزی در عرصه های صنعتی و کشاورزی برای عرضه به دنیا نداریم. اما حالا که منابع مالی کشور محدود است متوجه اهمیت مقوله فرهنگ و توجه به آن شده ایم.
وی با اشاره به اینکه بسیاری از داشته های فرهنگی و اخلاقی گذشتگانمان امروز فراموش شده است، گفت: تمام ادیان الهی برای نهادینه کردن اخلاق به میان بشریت آمده اند اما متاسفانه در جامعه ما روز به روز از مبانی اخلاقی فاصله گرفته ایم و این گسست را باید جامعه فرهنگی پر کند.
حسینی با تاکید بر اینکه فرهنگ را دولت ها نمی سازند، بیان داشت: فرهنگ را مردم و فرهیختگان جامعه ایجاد می کنند و باید دولت زمینه حضور آحاد جامعه را در زمینه های فرهنگی فراهم سازد.
به هویت تاریخی و فرهنگی خود کم توجه بوده ایم
سرپرست امور اقتصادی و توسعه منابع استانداری یزد که به نمایندگی از استاندار در این مراسم شرکت کرده بود طی سخنانی مقوله فرهنگ را یکی از جذاب ترین، حساس ترین و در برخی از جوامع پیچیده ترین موضوعاتی است که جامعه و مخصوصا مدیران با آن روبرو می شوند.
علی زینی وند با اشاره به اهمیت موضوع هویت ملی اظهار داشت: ایران امروز زاده تلاقی دو فرهنگ بزرگ ایران باستان و اسلام است. بنابراین از پیشینه هویتی غنی و ریشه داری برخوردار است اما متاسفانه به برخی از این مولفه های هویت توجه نمی کنیم.
وی با تاکید بر لزوم احیای مولفه های هویتی فراموش شده در جامعه امروز ایران اظهار داشت: امروز در خلاء جلوه های هویتی با گسست میان نسل امروز و دیروز و ناامنی هویتی روبرو شده ایم و باعث شده بسیاری از جوانان ما با هویت اصیل و ریشه دار خود بیگانه باشند. این شرایط همبستگی اجتماعی را کاهش می دهد و می تواند کشور را با بحران های مختلف روبرو سازد.
زینی وند یکی از وظایف اداره کل فرهنگ و ارشاد در گسترده دولتی و غیر دولتی را جذب تنوع ها، توانمندی ها و زیبایی های فرهنگی جامعه دانست و افزود: فرهنگ و زیبایی های فرهنگ خوراک روح انسان هستند و نمی توان خوراک روحی را با زور یا رنگ و لعاب به خورد انسان ها داد بلکه باید متناسب با جاذبه های فطری، جوانی، اسلامی و ملی باشد. در گوشه و کنار کشور تنوع فرهنگی وجود دارد که اگر آن را محدود نکنیم می توانیم هویت غنی خود را بازیابیم.
استان یزد به دلیل داشتن سفرای بزرگ فرهنگی، علمی و سیاسی می تواند بر فرهنگ و گفتمان کشور تاثیرگذار باشد و امیدواریم در دوره جدید مدیریت اداره فرهنگ و ارشاد یزد جایگاه این استان در ایران و جهان پرآوازه تر شود.
کسب برندهای بین المللی فرهنگی برای یزد
مدیر کل جدید فرهنگ و ارشاد اسلامی استان یزد با تشکر از مسئولان و چهره های فرهنگی و هنری استان که در مراسم تودیع و معارفه شرکت کرده اند، گفت: امیدوارم با هدایت و حمایت همه همکاران اداره کل فرهنگ و ارشاد اسلامی و اهالی فرهنگ و هنر استان و همه کسانی که برای این عرصه دلسوز هستند، بتوانیم این بار سنگین مسئولیت را به سر منزل مقصود برسانیم.
مجید جوادیان زاده با اشاره به اینکه همه جامعه شناسان بر این عقیده اند که دهه های آینده، موضوع فرهنگ در اولویت نخست قرار دارد، اظهار داشت: از سال 1980 بحثی در دنیا به نام «چرخش فرهنگی» مطرح شد که پاسخی بود به اندیشه های «مارکس» مبنی بر اینکه زیربنای جامعه را اقتصاد می دانست. به عبارت دیگر به دلیل آنکه وارد عرصه پسا صنعتی شده ایم، بجای اقتصاد فرهنگ عهده دار وظایف آن است یعنی بر خلاف گذشته مشخص کننده فرمهای زندگی بجای اقتصاد، فرهنگ است.
مدیر کل جدید فرهنگ و ارشاد اسلامی استان یزد قدرت آینده در جهان در دست کسانی است که بتوانند گفتمان های فرهنگی را کنترل کنند و حتی گفته می شود جنگ های آینده هم از برخورد فرهنگ ها بوجود می آید. بحث برخورد تمدن ها و در ادامه آن گفتگوی تمدن ها نیز از همین پیش فرض نشات گرفته است. هویت آینده انسان ها دیگر بر اساس بلوک بندی های سیاسی تعیین نمی شود بلکه از منظر فرهنگشان مشخص می شود. بنابراین اهمیت فرهنگ ورای همه مسائل دیگر امری ثابت شده است و باید همه مسئولان و اهالی فرهنگ به این مهم توجه داشته باشند.
وی با ذکر نام شهید دکتر سید رضا پاکنژاد به عنوان اولین مدیرکل فرهنگ و ارشاد استان یزد و سایر مدیران این نهاد در استان از زحمات آنها تشکر کرد.
جوادیان زاده محور برنامه های خود را در مدیریت فرهنگ و ارشاد استان بر حرکت در مسیر رهنمون های مقام معظم رهبری، سیاست های دولت تدبیر و امید و برنامه های وزیر ارشاد
مدیر کل جدید فرهنگ و ارشاد اسلامی استان یزد در تشریح اهم برنامه های خود بیان داشت: ارتقای جایگاه اداره کل فرهنگ و ارشاد استان در میان رسته های مختلف فرهنگی، توجه ویژه به معیشت کارکنان این اداره کل، ترویج گفتمان فرهنگی و تلاش برای پررنگ کردن نقش فرهنگ در اسناد توسعه استان، نگاه عادلانه به همه شهرستانهای استان و ارائه خدمات فرهنگی و توجه ویژه به آمایش فرهنگی در فعالیت های فرهنگی، نگاه متوازن به همه عرصه های فرهنگی و هنری، تقویت سازمان های غیر دولتی فرهنگی و هنری و زمینه سازی برای نقش آفرینی واقعی آنها و توجه به مقتضیات فرهنگی ثبت جهانی یزد تنها بخشی از اهداف و برنامه های کاری من است که امیدوارم با همدلی و همکاری همه شهروندان و ارگان ها و مسئولان بتوانیم به این اهداف دست یابیم و یزدرا درخشان تر از گذشته سازیم.
جوادیان زاده با خطاب قرار دادن شهردار یزد خواستار همکاری سایر نهادها جهت کسب برندهای بین المللی فرهنگی برای یزد همچون پایتخت فرهنگی جهان اسلام، شهر خلاق یونسکو و پایتخت کتاب ایران شد و از تلاش هایی که تاکنون برای رسیدن به آنها صورت گرفته قدردانی کرد.
مدیر کل جدید فرهنگ و ارشاد اسلامی استان یزد در گفتگو با بشارت یزد یکی از اولویت های مدیریت خود را توجه به اقتصاد فرهنگ عنوان کرد و بیان داشت: فرهنگ تا زمانی که صرفا وابسته به بودجه های عمومی باشد و هنرمندان نتوانند چرخه اقتصادی مناسبی داشته باشند نمی توان به پویایی و رونق فرهنگی و هنری رسید و باید ضمن تغییر نگرش ها با برنامه ریزی و پشتیبانی از اقتصاد فرهنگ حمایت کرد.
وی برگزاری سمپوزیوم های فرهنگی و هنری در سطح شهر و توسعه فعالیت های فرهنگی در محلات را از جمله دیگر برنامه های خود ذکر کرد و اظهار داشت: باید تمرکز بیشتری بر اجرای برنامه های فرهنگی در فضاهای باز شهری داشته باشیم تا بتوانیم نشاط اجتماعی را بالا ببریم و چهره شهر را تغییر دهیم.
جوادیان زاده در پاسخ به این سوال خبرنگار بشارت یزد که یزد نیازمند ارائه برنامه های فرهنگی و هنری به گردشگران است و در این زمینه چه دیدگاهی دارید؟ گفت: در یزد به دلیل آنکه هنوز احساس نیاز نکرده بودیم و بحث کردشگری جدی نشده بود،کمتر به ارائه برنامه های فرهنگی و هنری به گردشگران توجه شده است. اما به دلیل شرایط استان و جهانی شدن نگاه ها نسبت به اقتصاد گردشگری تغییر کرده و به دنبال آن هستیم تا توریست ها زمان بیشتری را در یزد سپری کنند که بی شک یکی از راهکارهای آن ارائه برنامه های متنوع فرهنگی و هنری است. بی شک در این مسیر هم باید ذائقه گردشگران لحاظ شود و هم ملاحظات فرهنگی ما منظور گردد. البته اقداماتی در این زمینه همانند اجرای تئاتر با زبان خارجی آغاز شده ولی هنوز در ابتدای راه هستیم و نیاز است با سعی و خطا و همدلی و همراهی همه مسئولان و فعالان عرصه های گردشگری و فرهنگ به فکر توسعه آن باشیم.
خامسی، مدیرکل دفتر اجتماعی استانداری یزد شد
طولانی شدن فرآیند انتخاب مدیرکل جدید فرهنگ و ارشاد اسلامی یزد باعث شد تا گزینه های بسیاری بصورت غیررسمی در رسانه ها و شبکه های مجازی کاندید این سمت شوند که در میان آنها، فخرالسادات خامسی تنها بانوی مطرح بود.
فخرالسادات خامسی چهارمین مدیر کل زن پس از پیروزی انقلاب اسلامی در استان یزد بود که به سمت مدیر کل امور بانوان و خانواده استانداری یزد در دولت یازدهم منصوب شد. او که دارای دکترای زبان و ادبیات فارسی از دانشگاه آزاد نجف آباد است، پیش از سوابق اجرایی معلمی پییشه اش بود به عنوان مدرس آموزشکده فنی حرفه ای حضرت رقیه(س) به تیم مدیریتی سید محمد میرمحمدی اضافه شد و عهده دار امور بانوان استان گردید. خامسی شهریور 95 و با حرف و حدیث های بسیار از استانداری جدا شد و به خانه خود یعنی مدرس آموزشکده فنی حرفه ای حضرت رقیه(س) بازگشت و این بار ریاست این آموزشگاه را بر عهده گرفت.
وی که از چهره های اصلاح طلب زن استان است تا رسیدن به سکانداری اداره ارشاد یزد فاصله چندانی نداشت و حتی چند بار شایعه صدور حکم وی نیز در شبکه های اجتماعی منتشر شد اما به گفته معاون وزیر ارشاد، استاندار یزد تمایل بیشتری داشته تا خامسی به دفتر اجتماعی استانداری برود.