داود پاك طينت*
چاره کار اقتصاد مقاومتی است! باید به اقتصاد مقاومتی توجه شود! اقتصاد مقاومتی باید از حرف خارج شود! اقتصاد مقاومتی نسخه شفا بخشِ اقتصاد کشور است! اقتصاد مقاومتی باید در راس برنامه ها قرار گیرد! اقتصاد مقاومتی را باید در تمامی ابعاد جامعه داشته باشیم!
در چند سال اخیر به خصوص در سال 96 که به نام سال «اقتصاد مقاومتی، اقدام و عمل» نام گذاری شده است عبارات بالا و مشابه آن بارها شنیده شده است و مدیرانِ تمامی سطوح و همچنین اصحاب رسانه برخود واجب می دانند تا به این شعار توجه داشته باشند و در مقدمه سخنان خود آن را بیان کنند و این نکته از آن جهت که اصلِ تکرار، می تواند به «کاشتِ» یک موضوع در اذهان عمومی کمک کند نه تنها اشکالی ندارد که می تواند از زاویه «گفتمان سازی»توصیه هم شود و در جایگاه خود، خالی از اشکال است. اما مساله زمانی ایجاد می شود که موضوع اقتصاد مقاومتی از این سطح فراتر نرود و در حد همین جملاتِ تکریم آمیزِ عام و کلی، متوقف شود و ابعاد مختلف آن برای جامعه و مدیران تبیین نشود و اتفاقی در عمل رخ ندهد. البته اگر این اتفاق –عدم تبیین ابعاد عملیاتی اقتصاد مقاومتی برای جامعه-بیافتد مساله ای جدید را در جامعه موجب می شود و آن «سرخوردگی» است. سرخوردگی در اقشار مختلف جامعه که به این نظریۀ شفا بخش، یعنی اقتصاد مقاومتی دل بسته است و اگر سالی بگذرد و فقط شنونده شعارها و جملات تکراری و موازی باشد که بعضا گویندگان آن نیز قادر به تبیین و تشریح ابعاد آن نباشند، به مرور نا امیدِ از کارایی این نظریه می شود و در واقع به نوعی مایوس می گردد و واضح است که یاس، زمینه ساز برخی از ناهنجاری های اجتماعی و اقتصادی است که تجربه نشان داده است در کشور ما، پتانسیل تسری به ناهنجاری سیاسی را نیز دارد و اگر چنین شود نه تنها در حوزه اقتصاد، قدمی برنداشته ایم بلکه خودمان موجبات افزایش سطح توقعات عمومی را فراهم کرده ایم و چون نتوانسته ایم پاسخگو باشیم یاس را در آنان ایجاد کرده ایم و موجب سرخودگی آنان شده ایم و طبیعی است که باید منتظر تبعات اجتماعی و به خصوص سیاسی آن باشیم.
در این میان رسانه ها چه نقشی می توانند داشته باشند؟ آیا وظیفۀ رسانه ها در سطح «گفتمان سازی» متوقف می شود آیا رسانه ها در موضوع اقتصاد مقاومتی وظیفه ای جز جلب «افکار عمومی» به این نظریه ندارند؟ آیا به صرف اینکه واژه اقتصاد مقاومتی در بخش های مختلف خبری و برنامه های تولیدی تکرار شود کافی است!؟
اگر«آموزش» را به عنوان یکی از وظایف رسانه ها بپذیریم، رسانه ها باید درخصوص نظریۀ اقتصاد مقاومتی نقش آموزشی خود را پر رنگ ایفا نمایند و به تبیین ابعاد مختلف نظریۀ اقتصاد مقاومتی برای جامعه بپردازند، واژگان کلیدی این نظریه را برای جامعه تعریف کنند و مفاهیمِ درون نظریۀ اقتصاد مقاومتی را به زبانِ همه فهم برای جامعه باز کنند و این نظریه را یک نظریه کاربردی و عملیاتی به جامعه معرفی کنند. اگر «آگاهی عمومی» نسبت به یک نظریۀ تخصصی مثل اقتصاد مقاومتی رخ دهد، می توانیم شاهد افزایش اعتماد عمومی به کارایی این نظریه باشیم و سطوح مختلف جامعه با یک پیش زمینۀ امیدوارانه، مباحث اقتصاد مقاومتی را دنبال می کند و در واقع به یک مقبولیت اجتماعی و «پذیرش اجتماعی» نسبت به کارایی و شفابخشیِ نظریۀ اقتصاد مقاومتی می رسیم و همین افزایش پذیرش اجتماعی، موجب افزایش امید و اعتماد عمومی می شود که خود زمینه ساز گسترش «مشارکت عمومی» است و تجربه نشان داده است هر فعالیتی که پشتوانه های مردمی خود را تقویت کرده، توانسته است با کمترین هزینه به بالاترین کارایی و بازدهی برسد و طبیعی است که اقتصاد مقاومتی نیز از این قاعده مستثنی نیست و می طلبد که رسانه ها اعم از مکتوب و مجازی، صوتی و تصویری هر کدام به سهم خود برای ایجاد مشارکت حداکثری مردم در عملیاتی کردن نظریۀ اقتصاد مقاومتی، نسبت به افزایش آگاهی عمومی در خصوص ابعاد مختلف این نظریه اقدام کنند.
این رسانه نیز در سهم خود در یادداشت های بعدی(در همین ستون) به بیان تعاریف و تشریح ابعاد اقتصاد مقاومتی می پردازد.
*كارشناس ارشد علوم ارتباطات اجتماعي/ dpaktinat@gmail.com
