صالح مستوفیان/ شاید جزو اولین ها بودن در ایران یا جهان، امری محال یا دور از دسترس به نظر برسد اما ابوالفضل هنزایی، کارآفرین موفق یزدی به پشتوانه علاقه و پشتکار و انتخاب مسیری درست با هوشندی و مطالعه دقیق توانسته به عنوان اولین پرورش دهنده صنعتی کبک و قرقاول و همچنین اولین تولیدکننده فرآورده های گوشتی همچون سوسیس و کالباس از گوشت این پرندگان در جهان، خود را به عضویت «باشگاه اولین ها» در آورد. هنزایی که می توان او را «پدر کبک ایران» لقب داد، از سال 1380 شروع به اخذ مجوز برای پرورش صنعتی کبک و قرقاول و بلدرچین در یزد نمود و به عنوان اولین پرورش دهنده این پرندگان در ایران آغاز بکار کرد.
هنزایی انگیزه و ایده پرروش صنعتی کبک و قرقاول را از دوستی گرفت که دوره آموزشی پرندگان شکاری را گذرانده بود و به هنزایی قول داد اطلاعات لازم را در این خصوص در اختیارش بگذارد.
این کارآفرین یزدی توانسته یک زنجیره کامل و تماما صنعتی در زمینه تولید انواع فرآورده های گوشتی از کبک و بلدرچین ایجاد کند اتفاقی که به نظرش نیاز جدی صنایع غذایی و کشاورزی ایران است که نبودش باعث شده تولیدکنندگان ایرانی نتوانند در بازارهای جهانی حضوری موفق داشته باشند. هنزایی هرچند عملکرد موفقی در صادرات داشته اما شیوع آنفولانزای پرندگان در ایران باعث توقف صادرات محصولاتش شد، موضوعی که او را به بن بست نرساند و هنزایی این بار با راه اندازی خط تولید سوسیس و کالباس از گوشت کبک و بلدرچین، راهی تازه و بدیع برای بازگشت قدرتمندانه به عرصه صادرات باز کرد.
وی که صاحب مجتمع صنعتی پرند است، به تازگی فروشگاه عرضه محصولات خود را در ابتدای بلوار باهنر یزد راه اندازی کرده تا با ارتباط مستقیم با مردم نظرات آنها را درباره تولیداتش بشنود و در ارتقای محصولاتش بکار بندد. هنزایی تاکنون بصورت غیرمستقیم موجب کارآفرینی برای بیش از 600 نفر شده و در تلاش است در آینده نزدیک با افزایش خطوط تولید، تنوع محصولاتش را بیشتر کند. «پدر پرور کبک ایران» به جوانانتوصیه می کند به دنبال ایده های نو برای کارآفرینی باشند و رمز موفقیت را پشتکار و نهراسیدن از سختی ها می داند.
در ادامه گفتگوی بشارت یزد را با ابوالفضل هنزایی، اولین پرورش دهنده کبک و قرقاول در ایران و اولین تولیدکننده سوسیس و کالباس از کبک و بلدرچین در ایران و جهان را می خوانید:
پشتکار برای راه اندازی یک ایده نو در ایران
یکسال و نیم به دنبال گرفتن مجوزهای لازم بودم و چون ایده پرورش کبک وقرقاول در ایران برای اولین بار بود که به راه می افتاد، دستورالعمل یا قوانین تعریف شده ای در ارگان های مرتبط نبود و همین موضوع، کسب مجوز را سخت و زمانبر می کرد. بعد از کسب مجوزهای لازم، یک گله کبک آسیایی اصلاح نژاد شده از کانادا وارد کردم و فرآیند پرورش آن آغاز شد. پیش از آغاز بکار تحقیقی در جهان بر روی پرورشگاه های کبک و قرقاول نداشتم اما بعد از آن، شرکتهای پرورش دهنده اروپایی و آمریکایی را نیز ارزیابی کردم. پرورش کبک و قرقاول در اروپا صرفا برای استفاده در شکارگاه هاست اما در ایران و یزد جهت تولید گوشت این پرندگان صورت می گیرد.
جاذبه بالای گردشگری در شگارگاه های پرندگان
پرورش پرندگان شکاری، امری متداول در آمریکا و اروپاست که اغلب برای استفاده در شکارگاه ها و شکار تفریحی مورد استفاده قرار می گیرد. موضوعی که ظرفیت بالایی در جذب گردشگر و کارآفرینی و ایجاد ارزش افزوده دارد و بی شک جای آن در ایران و خصوصا استان یزد خالی است. موارد متعددی در اروپا در این زمینه دیده ام، بطور مثال در شهر کوچکی از کشور فرانسه، 30 شکارگاه وجود دارد که توانسته گردشگران زیادی را برای شکار تفریحی به این شهر جذب کند و درآمدر سرشاری به دست آورد و از طریق آن، اقتصاد پویایی داشته باشد. البته چند نفری در استان پیگیر احداث شکارگاه بوده اند اما به دلیل مسائل محیط زیستی و مباحثی چون اختلال نژادی هنوز به سرانجام نرسیده است. البته تمامی دغدغه های محیط زیستی راه اندازی شکارگاه تماما قابل حل شدن است بطوریکه در کشورهای اروپایی و غربی توانسته اند بدون آسیب به محیط زیست و اکوسیستم جانوری منطقه، درآمدزایی بالایی از شکارگاه داشته باشند. به هرحال علاقه به شکار امری ذاتی است و باید فضایی برای علاقمندان به آن ایجاد شود. این موضوع علاوه بر اینکه نوعی کارآفرینی خصوصا در زمینه جذب گردشگر است، باعث کمک به حفظ محیط زیست وپایانی بر شکارهای غیرقانونی می شود. به نظرم باید مسئولان نسبت به احداث شکارگاه های حرفه ای منطبق بر شرایط بومی منطقه در استان مساعدت کنند.
احداث کشتارگاه صنعتی کبک و بلدرچین برای اولین بار در ایران
برای اولین بار در ایران کشتارگاه صنعتی کبک و بلدرچین با خط کشتار تخصصی را در سال 90 راه اندازی کردم در حالی که پیش از آن به صورت سنتی این کار صورت می گرفت. از نظر کمیت و کیفیت چنان پیشرفتی داشتیم که محصولاتمان را به 7 کشور دنیا صادر می کردیم. اما متاسفانه شروع آنفولانزا در دو سال گذشته باعث شد صادرات متوقف شود.
مشکلات مانعی برای ادامه تولید نشد
با بروز این مشکل، دست به ابتکار تازه ای زدیم و فرآوری گوشت کبک و بلدرچین را در دستور کار قرار دادیم. از ابتدای شروع فعالیت در این حرفه، صادرات در سرلوحه کار قرار داشت و بر همین اساس محصولاتمان را به کشورهای لبنان، آذربایجان، ترکیه، عراق، قطر، عمان و عربستان به صورت زمینی یا هوایی صادر می کردیم اما آنفولانزا مانع از ادامه این روند شد. در دوره صادرات، شرکتهای بسیاری به صورت کوچک و متوسط با مجموعه ما همکاری می کردند و حدود 60 درصدگوشت صادراتی خود را از آنها خریداری می کردیم. بدین روش توانسته بودیم زمینه کارآفرینی برای افراد مختلف ایجاد کنیم. همکاری با این واحدها که به نوعی زیرمجموعه مجتمع صنعتی پرند به حساب می آیند جلوه ای از اقتصاد مقاومتی و اشتغالزایی در سطح مشاغل خانگی و خرد است. در حال حاضر هم از یک خانواهد سه چهار نفره تا کارگاه های بزرگ تر به کار پرورش کبک و بلدرچین مشغول هستند و برخی از آنها نیز برای عرضه باکیفیت تر محصولشان با بسته بندی مناسب از خط کشتار صنعتی مجتمع صنعتی پرند استفاده می کنند.
از زمانی که خط کشتار صنعتی کبک و بلدرچین راه اندازی شده، طعم و مزه گوشت آنها نیز نسبت به کشتار سنتی بهتر شده و بهداشتی تر انجام می شود.
تولید انواع فرآورده های گوشتی از کبک و بلدرچین
فعالیتی که در قالب مجتمع صنعتی پرند ایجاد کرده ام به صورت غیر مستقیم در حدود 600 نفر و مستقیم 40 نفر اشتغال ایجاد کرده است. البته مدتی واحد تولید را برای طرح توسعه تعطیل کردیم تا ظرفیت تولید را با نصب ماشین آلات جدید بالا ببریم و همچنین خط تولید سوسیس و کالباس با گوشت کبک و بلدرچین را راه اندازی کنیم. به طور کلی محصولات متنوعی همچون همبرگر، کباب لقمه، کوبیده و در مجموع 18 نوع محصول از گوشت کبک و بلدرچین در مجتمع صنعتی پرند تولید خواهد شد که خط سوسیس و کالباس آن راه اندازی شده و در آینده ای نزدیک با نصب تجهیزات، همبرگر و سایر محصولاتمان به بازار خواهد آمد. همچنین گوشت چرخ کرده کبک و بلدرچین نیز به بازار عرضه خواهد شد زیرا برخی به دلیل استخوانهای ریز کبک و بلدرچین مایل به استفاده از آن نیستند اما تجهیزاتی نصب خواهد شد که به صورت تمام اتوماتیک، کلیه استخوانهای کبک و بلدرچین را از گوشت جدا می کند. به طور کلی منوی غذاهایی که با گوشت کبک و بلدرچین می توان طبخ کرد، بسیار متنوع است.
کیفیت بالا، صرفه اقتصادی و خواص غذایی گوشت کبک و بلدرچین
گوشت کبک و بلدرچین جزو غذاهای گرم به حساب می آیند و خواص بسیاری دارند. گلسترول و چربی ندارند.
در پرورش مرغ به دلیل اینکه این حیوان با اصلاح ژنتیکی مختلفی روبرو بوده و بسیار آسیب پذیر است، از داروهای زیادی استفاده می شود که عوارض خاص خود را دارد اما کبک و بلدرچین چون ذاتا وحشی هستند و نسبت به بیماری های مرسوم در صنعت دام و طیور مقاوم می باشند، در پرورش آنها از داروهای مراقبتی استفاده نمی شود و در نتیجه گوشت بسیار سالم و مقوی دارند. از نظر قیمتی نیز گوشت کبک و بلدرچین به دلیل سلامت و خواص بسیاری که دارند و همچنین تنوع غذایی آنها نسبت به گوشت مرغ بسیار باصرفه است. همچنین سوسیس و کالباس تولیدی مجتمع صنعتی پرند از گوشت کبک و بلدرچین نیز در مقایسه با بسیاری از برندهای سوسیس و کالباس معمولی از کیفیت بالاتری برخوردار است و مهمتر از همه، از مواد سالم و پرخاصیتی چون گوشت کبک یا بلدرچین تولید شده است. سوسیس و کالباس مجتمع صنعتی پرند تماما از گوشت کبک و بلدرچین است و از نظر قیمت نیز در مقایسه با سوسیس و کالباس معمولی برند معروف قیمتی مناسب تر دارد که می تواند به اقتصاد خانواده ها کمک شایانی بکند.
بازدید آزاد عموم از خط تولید فرآورده های گوشتی مجتمع صنعتی پرند
یکی از ابتکارات کمتر انجام شده ای که در مجتمع صنعتی پرند انجام داده ایم این است که بازدید از خط تولید سوسیس و کالباس را برای عموم آزاد گذاشته ایم تا مردم ضمن حضور در شرکت، از پشت شیشه و نزدیک با فرآیند تولید سوسیس و کالباس آشنا شوند و از کیفیت و مرغوبیت بالای محصولاتمان اطمینان یابند. محل شرکت قبل از روستای علی آباد در کنار جاده اصلی است و در طول 8 ساعت کاری صبح و در طول هفته پذیرای عموم مردم هستیم که ضمن پذیرایی از آنها فرآیند تولید را بطور کامل تشریح می کنیم.
نقش تازگی گوشت در کیفیت سوسیس و کالباس کبک و بلدرچین
یکی از مهمترین ویژگی های سوسیس و کالباس تولیدی در مجتمع صنعتی پرند، تازگی گوشت کبک و بلدرچین در این محصولات است. بلافاصله بعد از کشتار کبک و بلدرچین، گوشت تازه مستقیما وارد خط تولید سوسیس و کالباس می شود که تاثیر بسیاری در کیفیت و طعم آن دارد. نکته جالب توجه در این پروسه این است که استفاده از گوشت تازه باعث می شود نیاز چندانی به ادویه و طعم دهنده در تولید سوسیس و کالباس نداشته باشیم. این در حالی است که در برخی از شرکتها به دلیل استفاده از گوشت غیرتازه و بخاطر تغییر طعم و مزه گوشت، از ادویه و طعم دهنده فراوان استفاده می کنند.
صادرات، یکی از اهداف مهم در مجتمع صنعتی پرند
یکی از مهمترین برنامه های مجتمع صنعتی پرند، حضور در بازارهای صادراتی است که ضمن برقراری مجدد صادرات گوشت کبک و بلدرچین، محصولات متنوع شرکت همچون سوسیس و کالباس را هم به کشورهای مختلف صادر کنیم.
ایجاد زنجیره کامل تولید فرآورده های کبک و بلدرچین در مجتمع صنعتی پرند
در حال حاضر یک زنجیره کاملی از پرورش و تولید گوشت و فرآورده های غذایی گوناگون کبک و بلدرچین تا فروشگاه عرضه محصولات را در مجتمع صنعتی پرند به راه انداخته ایم و این موضوع در استان نادر است. وجود یک زنجیره کامل تولید باعث می شود علاوه بر کیفیت بالای محصولات، قیمت تمام شده پایین تری ایجاد می کند و کمک شایانی به اقتصاد خانوارها به حساب می آید.
زنجیره کامل تولید، حلقه مفقوده اقتصاد ایران
زمانی که گازوئیل در ایران لیتری 5/16 تومان بود و در ترکیه لیتری 2800 تومان بود، در گلخانه های ایران، از دولایه پلاستیک نازک به عنوان عایق دیوارها استفاده می کردند در حالی که در ترکیه عایق گلخانه ها ورقه های 8 سانتی متری بود و در همان زمان با وجود گرانی بسیار سوخت، کشاورزان ترکیه توانستند بازار روسیه را از کشاورزان ایرانی بگیرند. رعایت نکردن تمامی شاخصه های تولید اقتصادی از مواد اولیه و انرژی تا بسته بندی و بازاریابی از مشکلات عمده صنعت کشاورزی و دام و طیور ایران است.
مشکل مهم دیگر در این زمینه، خرد بودن تولید کشاورزی و فرآورده های پروتئینی در ایران نسبت به کشورهایی چون ترکیه و غیره است. در ترکیه زمانی که می خواهند در مورد صنعت مرغداری تصمیم گیری کنند باید با 12 شرکت بزرگ مذاکره کنند در حالی که در ایران نزدیک به 50 هزار فعال مرغداری وجود دارد. باید زنجیره های بزرگ تولیدی ایجاد کنیم تا با تمرکز منابع و تجهیزات و سیاستگذاری واحد و حذف واسطه ها بتوانیم محصولات با کیفیت تولید کنیم و حضوری اقتصادی و قابل رقابت در بازارهای جهانی داشته باشیم. به همین دلیل است که علیرغم ارزان بودن انرژی و دستمزدها در ایران نمی توانیم بازارهای جهانی را در اختیار بگیریم.
تمرکز بر احیای واحدهای تولیدی تعطیل شده
یکی دیگر از مشکلاتی که در تصمیم گیری های اقتصادی کشور وجود دارد، نبود استراتژی اقتصادی محور در تخصیص تسهیلات بانکی به واحدهای تولیدی است. در حال حاضر به دلیل مشکلات مختلف اقتصادی و سیاستگذاری های بعضا نادرست گذشته، واحدهای تولیدی زیادی با رکود یا توقف فعالیت مواجه هستند اما در مقابل همچنان به واحدهای جدید مشابه، تسهیلات بانکی پرداخت می شود. به نظرم باید امکانات و پتانسیلی که از قبل ایجاد شده و حالا به هردلیلی با توقف مواجه شده، مجددا احیا گردد تا با صرف حداقل منابع بانکی شاهد رونق مجددا تولید باشیم.
ارتباط مستقیم با مردم از طریق فروشگاه بلوار باهنر یزد
در چند شهر مانند تبریز و تهران به دنبال راه اندازی نماینگی فروش محصولات هستیم اما فعلا در یزد فروشگاه خود را راه اندازی کرده ایم و بطور مستقیم با مردم در ارتباطیم و به نوعی در خصوص محصولاتمان از آنها نظرخواهی می کنیم و تلاش داریم سلیقه ها و نظرات مشتریان را در راستای افزایش کیفیت محصولات بکار بندیم. نمی خواهیم با عجله وارد بازار سراسری کشور شویم بلکه در صدد هستیم از طریق عرضه محصولات در فروشگاه یزد به نوعی بهترین شاخصه ها را در تولید بدست آوریم. مشتریان خارجی مان از کشورهایی چون عمان و عراق نیز مدام خواهان محصولمان هستند که در آینده نزدیک در این مسیر قدم خواهیم گذاشت.
نخستین تولیدکننده سوسیس و کالباس با گوشت کبک و بلدرچین در ایران و جهان
به عنوان مبتکر و اولین مرکز تولید کبک و قرقاول در ایران شناخته می شوم و به همین دلیل القابی چون «آقای کبک ایران» را دارم. تاکنون با مشاوره و راهنمایی هایی که داشتم بیش از صد مرکز تولیدی کبک در ایران راه اندازی شده است. همچنین در ایران و حتی جهان به عنوان اولین تولید کننده سوسیس و کالباس با گوشت کبک و بلدرچین هستم.
واحدهای تولیدی به وام های طولانی مدت و با بهره کم نیاز دارند
یکی از مهمترین مشکلات و چالش های واحدهای تولیدی در حال حاضر، نقدینگی و مواجه با افزایش چند برابری هزینه های تولید است. اگر دولت بتواند از طریق سیستم بانکی با اعطای وام های مناسب و مدت دار، سرمایه در گردش واحدهای تولیدی را تامین کند، بخش بزرگی از مشکلات آنها مرتفع خواهد شد. البته تخصیص منابع بانکی باید هدفمند باشد و به تولیدکننده واقعی و نه دلالان و سوداگران اختصاص یابد. موضوع دیگر ایجاد ثبات در قیمتها خصوصا قیمت مواد اولیه و تامین به موقع و آسان آن است.
جوانان به دنبال ایده های نو در کسب وکار باشند
مهمترین توصیه ام به جوانان این است که به دنبال ایده های تازه و نوآوری در کسب و کار باشند. متاسفانه در مقاطع مختلف شاهد هجوم افراد جویای کار و سرمایه گذاری به یک حرفه هستیم که در نهایت اغلب آنها نیز دچار سرخوردگی یا خسارت می شوند. پرداختن به حرفه هایی که قبلا توسط دیگران به سرانجام رسیده چیزی جز وقت تلف کردن نیست. باید به دنبال کارآفرینی های جدید رفت. البته در انتخاب نوع کار و تخصص و توانمندی های لازم برای آن باید دقت بسیار شود. توصیه دیگرم به جوانان این است که پس از انتخاب مسیر خود، پشتکار و تلاش را سرلوحه کار قرار دهند و از سختی ها نهراسند.